Nieuws uit de wereld van orgel en kerkmuziek

Volg het nieuws ook op:

Back to Bach? - De Toccata en Fuga in d, en de ‘Acht kleine Praeludien und Fugen’

Utrecht, orgel Tuindorpkerk Utrecht, orgel Tuindorpkerk

Op zaterdag 24 juni aanstaande viert Peter van Dijk uit Utrecht dat hij veertig jaar geleden als organist afstudeerde aan het Utrechts Conservatorium. Ter gelegenheid daarvan presenteert hij in de Tuindorpkerk te Utrecht reconstructies van Johann Sebastian Bachs Toccata en Fuga in d (BWV 565) en de Acht kleine Praeludien und Fugen (BWV 553-560). Aanvang: 15.00 uur. Aan de middag verlenen Willeke Smits, David Jansen en Jaap Jan Steensma hun medewerking.

De Toccata en Fuga in d (BWV 565) van Bach is het beroemdste orgelwerk aller tijden. In de afgelopen eeuw hebben echter diverse experts hun twijfels geuit over Bachs auteurschap. Anderen veronderstellen dat het stuk wél van Bach is, maar oorspronkelijk niet voor orgel werd geschreven. Die twijfels en veronderstellingen worden gevoed door het feit dat het originele componisten-manuscript verloren is gegaan. Het oudste bewaard gebleven afschrift dateert van na Bachs dood (in 1750) en toont in diverse opzichten een voor diens werk ongebruikelijk beeld.

Iets dergelijks geldt voor de bekende Acht kleine Praeludien und Fugen (BWV 553-560). Aan Bachs auteurschap wordt thans zelfs vrij algemeen getwijfeld. Ook hier dateert het oudste bewaard gebleven handschrift van na Bachs overlijden. De belangrijkste reden voor het vraagteken achter Bachs naam zijn de vele – in hedendaagse ogen – ‘fouten’ tegen achttiende-eeuwse compositietechnieken.

Los van alle twijfels: de Toccata en Fuga in d toont sterke verwantschap met toccata’s die wel met zekerheid als jeugdwerken van Bach zijn geïdentificeerd, en de ‘acht kleintjes’ lijken duidelijk op andere kleine klavier-praeludia van de grote meester.

Bij Peter van Dijk rees de vraag of die oudste bewaard gebleven afschriften wel exacte kopieën van originele Bach-manuscripten zijn. Kan de Toccata en Fuga in d niet door de kopiïst zijn ‘opgeleukt’ met Sturm-und-Drang-toevoegingen? En heeft wellicht een Midden-Duits orgeldocent in de tweede helft van de achttiende eeuw de ‘acht kleintjes’ omgewerkt tot etudes met een pedaalpartij? In de afgelopen jaren heeft Peter dit idee uitgewerkt tot een reconstructie-poging van de originele versies, onder het motto ‘Back to Bach?’

De toegang tot het evenement is gratis, wel wordt er gecollecteerd ter bestrijding van de onkosten. De Tuindorpkerk bevindt zich op de hoek van de H.F. van Riellaan en de Prof. Suringarlaan.

Submit to FacebookSubmit to Twitter

Tip de redactie

Heeft u zelf een nieuwtje? Geef het door aan onze redactie en wellicht plaatsen wij het op de website.

Tip de redactie

Concertagenda

Het aankondigen van concerten kost
€ 2 per concert. Voor dat bedrag worden uw concerten opgenomen
in de agenda van deze nieuwssite,
de digitale KVOK-nieuwsbrief en
de ZomerAgenda (juni t/m september).

Concerten aanmelden